Muziek en Beeldende kunst 26-08-2011

Jos Kessels, wie kent hem niet?

Columnist van het Eindhovens Dagblad met meningen die er vaak niet om liegen. En daarvoor is een column ook bedoeld.
Enige tijd geleden haalde hij weer eens onbarmhartig uit naar het Van Abbe Museum, als gemeentelijke kostenpost met een collectie, waarvoor hij nog niet één van zijn zigeunerjongetjes of landschappen zou willen inruilen.
Zijn muzikale smaak is ook vaak onderwerp van zijn schrijfsels. En inderdaad, de door hem geroemde vormen van muziek en beeldende kunst leiden tot een naar mijn oordeel tamelijk consistente combinatie.
Zijn er meer goede combinaties van muziek en beeldende kunst denkbaar?
Zeker, ik zal een paar voorbeelden geven.
In Houston, USA staat een oecumenisch-spirituele kapel waarvoor de schilder Marc Rothko op verzoek van de stichter een veertiental schilderijen maakte. De schilderijen zijn puur abstract en gigantisch van afmeting.

Morton Feldman, een Amerikaanse componist, maakte geïnspireerd door het abstracte expressionisme van Rothko’s werk, een aangrijpend 5-delig muziekstuk: Rothko Chapel.
De klankwereld, die hij schiep, doet volledig recht aan het spirituele karakter van de kapel en de daarin aanwezige kolossale schilderijen. (Type op YouTube Rothko Chapel en u ziet,hoort en beleeft de sensatie van muziek en schilderkunst zonder grenzen, totale integratie van twee kunststijlen). De komponist vervolmaakt een beeldend kunstwerk.Bij een bezoek aan het Londense New Tate Museum, ’s morgens in alle vroegte, bijna alleen nog in die gigantische ruimte, hoorde ik hemelse muziek in de verte. Hoe hoger ik in het gebouw kwam, hoe nadrukkelijker ik de muziek hoorde. Händel, dat was wel duidelijk. Maar wat?

Plotseling stond ik tegenover een gigantische video-installatie. Een roltrap naar boven en een roltrap naar beneden, met daarop allerlei mensen. Meer niet. De lotgevallen van een roltrap in oneindige herhaling. Een  indrukwekkend werk van kunstenaar Bill Viola. De muziek, die er bij te horen was, bleek Zadok the Priest van Händel te zijn. Voor elkaar gemaakt? Nee natuurlijk. Maar naar mijn gevoel had Bill Viola geen beeldender en pakkender muziekstuk kunnen kiezen. De beeldend kunstenaar geeft extra reliëf aan Händels muziek. Een goede combinatie dus. Weet u andere voorbeelden van duidelijke versmelting van beeldende kunst en muziek? Laat het horen via blog@muziekgebouweindhoven.nl.
Wellicht weet u dat het Muziekgebouw Eindhoven een samenwerkingsverband heeft met het Van Abbe museum. De luisteravonden van “Het kijkende oor”  vinden afwisselend plaats in het Muziekgebouw en het Van Abbe. Voor nader informatie zie de website van het Muziekgebouw.
N.B. Lijkt me ook wel iets voor Jos Kessels.

Willem